Het Sint Jansfeest op 24 juni
is in de loop van het jaar
in alle opzichten de tegenpool van de kerstnacht. Waar we met
kerstmis het stille kaarslicht en de behaaglijke warmte van binnen beleven,
zijn in de St Janstijd het licht en de warmte juist buiten waar te nemen.
We gedenken dan de geboorte van
Johannes de Doper. Johannes was degene die de mensen maande tot inkeer te komen
en hun houding te veranderen omdat de
komst van de Christus nabij was. Hij doopte de mensen tot christen door
onderdompeling in het water van de Jordaan. Verwijzend naar de komst van de
Christus sprak hij: `Hij moet groeien, ik moet afnemen`.
Er is een oud gezegde dat luidt:`Met Sint Jan draait het blad
zich om`.
Na deze dag treedt langzame verandering op in de natuur, die
echter meestal pas zichtbaar wordt als de herfst zich in augustus aankondigt.
Bij de Midzomerzonnewende, een paar
dagen eerder op 21 juni, bereikt de zon het hoogste punt.
De dag van het
oogstfeest. 29
september, de feestdag van Michaël
Vrije scholen
kennen de traditie om op Michaels feestdag in spelvorm symbolisch de draak te
verslaan.
Op die dag werd
vroeger de aartsengel Michael bedankt voor de goede oogst. In sommige
stromingen wordt het nog steeds gedaan. De oogst die nodig is om ons te voeden.
Waarin we dankbaar kunnen zijn voor dat wat Moeder Aarde de Schepping Gods ons
weer heeft geschonken om de winter door te komen.
Maar tevens kunnen
we dankbaar kijken naar onze eigen innerlijke oogst. Welke donkere plekken in
ons hebben we het licht op laten schijnen zodat ze minder donker zijn. Maar ook
dankbaar kunnen kijken dat er zoveel liefdevolle mensen om ons heen zijn. Dat
is ook oogsten. Oogsten aan het leven.
Hoewel het feest van Michaël in de vroege herfst wordt
gevierd, behoort deze feestdag toch met die van Sint Maarten en Sint Nicolaas
tot de drie feesten, die er toe bijdragen kinderen op het kerstfeest voor te
bereiden.
Michaël is een van de aartsengelen en de overwinnaar van de
draak. Het Michaëlsfeest is het zinnebeeld dat de mens met zijn bewustzijn
wakker moet zijn om het kwaad in de wereld te doorzien en te bevechten. De
krachten van de geest in ieder mens worden op dit feest aangesproken.
In de openbaring van Johannes wordt verteld dat er een strijd
in de hemel plaatsvond. Michaël en zijn engelen vochten tegen de draak en zijn
aanhangers. ``En de grote draak, de oude slang, die ook de duivel en satan
wordt genoemd en die de wereld verleidt…..werd overwonnen en uit de hemel in de
diepte gestort.``
Hiermee overwon de aarstengel Michaël de machten van de
duisternis. De feesttijd van Michaël is een oproep aan de mensen deze machten
te herkennen en een halt toe te roepen.
Er zijn ontelbare legenden uit vroegere eeuwen die vertellen
over de daden van Michaël. Ook in de schilderkunst zijn vele afbeeldingen te
zien van Michaël met zijn zwaard, als engel of als ridder.
Sedert de middeleeuwen, toen de ridders zich inzetten voor de
verbreiding van het christendom, is de legende van Joris bekend. Zonder angst
trok de ridder Joris erop uit om tegen de draak te vechten. Hij overwon het
monster met zijn lans en bevrijdde daardoor de koningsdochter, die aan de draak
opgeofferd zou worden.
Met deze daad verrichtte Joris op aarde, wat Michaël in de hemel
verrichtte. Joris geeft ons het beeld van de moed die nodig is om gemeenheid,
lafheid, egoïsme en onwaarheid te overwinnen.
Sint Nicolaas, de grote heilige, die alle kinderen iets brengt vanuit Spanje, een ver land. Rijdend op zijn witte paard, over de daken. Terwijl Piet, door de schoorsteen kijkt of iedereen goed zijn best doet (de schoorsteen, de open verbinding met de hemel), en iets in onze schoen doet, om ons aan te moedigen, of terecht te wijzen.
’n Prachtig beeld geeft dit Hollandse feest, hoe aan onze moed om geheel opnieuw te beginnen tegemoet wordt gekomen.
Advent valt op de eerste van vier zondagen voor kerst. Een tijd van voorbereiding op, van verwachten van de komst van het Kerstkind. Een innerlijk beleven van wat komen gaat.
Is het toeval dat Sinterklaasavond in de adventstijd valt?
Tijdens het Sinterklaasfeest staan we stil bij alles wat we ons in het achterliggend jaar aan goeds en kwaads gedaan hebben.
We beloven bepaalde dingen niet meer te doen en andere te verbeteren.
We hebben iets afgesloten en staan open voor wat komen gaat.
Zo past Sinterklaas in de tijd van Advent en daardoor kan dit feest een voorbereiding zijn op het Kerstfeest.
Het Lucas-evangelie vertelt ons over de geboorte van het Kerstkind. De herders, die `s nachts de wacht hielden over de kudde, hoorden de blijde boodschap die een engel hun bracht.
Zij haastten zich naar de stal en vonden Maria en Jozef en het kind in de kribbe.
De nacht van 24 op 25 december is de kerstnacht.
Wij vieren haar als de zon al over het diepste punt heen is. In veel huizen staat de kerstboom en als de kaarsen `s avonds branden, kan dat een beeld zijn van het goddelijk licht, dat door de geboorte van het kerstkind op aarde is gekomen.
Vrouw Holle Tafelspel voor de kleutergroep, of 7 en 8 jarigen.
Zie ook: Vier de seizoenen
****Een Tafelspel: bij een tafelspel wordt een uiterlijk beeld van een verhaal gemaakt en uitgebeeld op een tafel. De figuren van bijvoorbeeld een sprookje lopen hun levensweg. Op de tafel zijn de plekken te zien waar de sprookjesfiguur aankomt om ervaringen op te doen. Terwijl het verhaal wordt verteld, worden de figuren van de ene plaats naar de andere bewogen. Als het kind al bekend is met de tekst kan het sprookje worden voorgelezen. Daar is dan een tweede persoon voor nodig.
Voor de aanvang van het spel is er een kleed over het tafereel gelegd en wordt dan vervolgens verwijderd. Er kan dan ook een muziekje klinken. De figuren worden door een persoon bewogen. De persoon is dus zichtbaar. Aan het eind wordt het kleed er weer over gelegd.
Als je een tafelspel teveel vindt om te maken, kan je ook alleen een
scene/tafereeltje uit een verhaal laten zien.
****Een Tafereeltje met 1 of 2 figuurtjes.
Tijdens het voorlezen kijkt het kind naar een of meerdere figuren die op een passend kleurig kleed zijn neergezet. Met hier en daar iets neergelegd uit de natuur.
